22 Nisan 2026'da TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen 7578 sayılı Kanun'la birlikte doğum ve babalık izninde köklü değişiklikler hayata geçirildi. Doğum izni 16 haftadan 24 haftaya çıktı, özel sektörde babalık izni 5 günden 10 güne yükseldi, evlat edinme ve koruyucu aile hakları da yasal güvenceye kavuştu.
Bu değişiklikler, hem çalışanların özlük haklarını doğrudan etkiliyor hem de İK ekiplerinin bordro ve izin süreçlerini yeniden yapılandırmasını gerektiriyor. Bu yazıda yeni düzenlemenin tüm detaylarını, kimleri kapsadığını, ne zaman yürürlüğe gireceğini ve şirketlerin ne yapması gerektiğini ele alıyoruz.
4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalışan anneler doğum iznini iki dönemde kullanıyordu:
Doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftalık ücretli izin hakkı bulunuyordu. Bu süre zarfında SGK, çalışana "geçici iş göremezlik ödeneği" adıyla ücret desteği sağlıyordu.
Babalık izninde ise belirgin bir eşitsizlik söz konusuydu. Kamu çalışanları 10 gün babalık izninden yararlanırken özel sektör çalışanları yalnızca 5 günle sınırlıydı. Koruyucu aile ve evlat edinme süreçlerinde ise herhangi bir yasal izin düzenlemesi mevcut değildi.
İşte yeni düzenlemenin getirdiği tüm değişiklikler tek bakışta:
|
Hak |
Mevcut Süre |
Yeni Süre |
|
Doğum öncesi izin |
8 hafta |
8 hafta |
|
Doğum sonrası izin |
8 hafta |
16 hafta |
|
Toplam annelik izni |
16 hafta |
24 hafta |
|
Çoğul gebelikte toplam izin |
18 hafta |
26 hafta |
|
Doğum öncesi min. çalışma (doktor raporuyla) |
3 hafta |
2 hafta |
|
Babalık izni (özel sektör) |
5 gün |
10 gün |
|
Babalık izni (kamu) |
10 gün |
10 gün |
|
Evlat edinme izni (3 yaş altı) |
Yok |
8 hafta ücretli |
|
Koruyucu aile izni |
Yok |
10 gün ücretsiz |
|
SGK ödeme süresi |
16 hafta |
24 hafta |
Annelik izni 24 haftaya çıkıyor
Annenin kullanabileceği ücretli izin süresi tam olarak 8 hafta artıyor. Doğum öncesi 8 haftalık süre korunurken doğum sonrası süre 8 haftadan 16 haftaya çıkarıldı.
Buna ek olarak önemli bir esneklik de geldi: Sağlık durumu doktor raporuyla belgelenen anneler, doğum öncesindeki 3 haftalık çalışma zorunluluğunu 2 haftaya indirebiliyor. Bu düzenleme sayesinde annelik izninin 22 haftası doğum sonrasına aktarılabiliyor.
SGK tarafında da paralel bir değişiklik yapıldı: 5510 sayılı Kanun'da gerçekleştirilen güncellemeyle geçici iş göremezlik ödeneği de 24 haftayı kapsayacak şekilde genişletildi.
Babalık izni özel sektörde ikiye katlanıyor
Özel sektör çalışanları için babalık izni 5 günden 10 güne çıkarıldı. Yıllardır süregelen kamu ve özel sektör arasındaki eşitsizlik bu adımla ortadan kalkıyor.
Evlat edinenlere 8 hafta ücretli izin
3 yaşını doldurmamış bir çocuğu eşiyle birlikte ya da tek başına evlat edinen çalışana, çocuğun fiilen teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta ücretli izin hakkı tanınıyor.
Koruyucu ailelere yeni bir hak
Düzenleme yalnızca biyolojik ebeveynleri kapsamıyor. Koruyucu aile kapsamındaki çalışanlara 10 gün ücretsiz izin hakkı tanındı.
Çoğul gebelikte toplam izin 26 haftaya çıkıyor
Çoğul gebeliklerde doğum öncesi izne eklenen 2 haftalık ek süre korunarak toplam izin 26 haftaya ulaşıyor.
Yeni izin süreleri hem kamu hem özel sektördeki geniş bir çalışan grubunu kapsıyor:
4857 sayılı İş Kanunu'na tabi özel sektör çalışanları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamındaki memurlar, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı kuruluş çalışanları ile Türk Silahlı Kuvvetleri personeli bu kapsamda yer alıyor.
Önemli bir ayrıntı: Evlat edinme durumunda hem anneye hem babaya ayrı ayrı 8 haftalık izin hakkı tanınıyor. Çocuğu yalnız evlat edinenlerin de bu haktan yararlanması öngörülüyor.
Kanun teklifi 22 Nisan 2026'da TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek 7578 sayılı "Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" olarak numaralandırıldı ve Cumhurbaşkanı onayına sunuldu.
Kanun, Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girecek. Bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla yayım henüz gerçekleşmemişti; Resmi Gazete takibini sürdürmenizi öneririz.
Geriye dönük geçiş hükmü: Kritik bir detay
Kanunda yer alan geçici madde, yalnızca bundan sonra doğum yapacakları değil halihazırda izindeki çalışanları da etkiliyor. 15 Ekim 2025 tarihinden sonra doğum yapan ve kanunun yürürlüğe gireceği tarihe kadar 24 haftalık süreyi tamamlamamış olan çalışanlar, talep etmeleri halinde 8 hafta ilave annelik izni alabilecek. Bu başvurunun kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılması gerekiyor.
İK ekipleri için bu madde özellikle önemli: Şu anda izinde olan çalışanların durumu kontrol edilmeli ve uygunsa bilgilendirme yapılmalı.
Yeni düzenlemenin bordro ve insan kaynakları süreçlerine yansımaları olacak. Şimdiden ele alınması gereken başlıklar şunlar:
İzin politikasını güncelleyin. Şirket izin politikasında veya çalışan el kitabında doğum ve babalık izni süreleri yer alıyorsa, kanun yürürlüğe girer girmez bu belgeler güncellenmeli. Eski sürelerin yazılı dokümanlarda kalması, çalışanlarla anlaşmazlık riskini artırır.
Bordro parametrelerini gözden geçirin. SGK ödeme süresinin 24 haftaya çıkması, SGK ile işveren ödemeleri arasındaki koordinasyonu etkiliyor. Bordro sisteminde izin türlerine göre tanımlanan süre ve ödeme parametrelerinin güncellenmesi gerekiyor.
Halihazırda izindeki çalışanları tespit edin. 15 Ekim 2025 sonrası doğum yapan ve izni devam eden çalışanlar, geçici madde kapsamında 8 hafta ek izin hakkından yararlanabilir. Bu çalışanların listesinin çıkarılması ve 10 iş günlük başvuru süresinin takibi kritik.
Evlat edinme ve koruyucu aile süreçleri için yeni akış oluşturun. Bu haklar daha önce yasal bir çerçevede olmadığı için şirketlerin çoğunun mevcut süreç tanımı bulunmuyor. Çalışanın belge ibrazı, iznin başlangıç tarihi ve bordro yansıması konularında net bir iç prosedür oluşturulması gerekiyor.
Çalışanları proaktif biçimde bilgilendirin. Yeni hakların çalışanlar tarafından zamanında öğrenilmesi, hem güven hem de gereksiz soru trafiğinin önlenmesi açısından önemli. İK veya yönetici kanalı üzerinden bir duyuru hazırlanabilir.
Yasal değişikliklerin bordro ve izin takip sistemlerine hızla yansıtılması, özellikle çok sayıda çalışanı olan şirketlerde manüel süreçlerle yönetilmesi güç bir iş haline geliyor. Geçici hüküm kapsamındaki çalışanların tespiti, yeni izin türlerinin sisteme eklenmesi ve SGK bildirimleriyle uyumun sağlanması birden fazla süreci aynı anda yönetmeyi gerektiriyor.
Ming izin yönetimi, bordro ve SGK süreçlerini entegre biçimde ele alarak mevzuat değişikliklerinin hızla uygulamaya alınmasını destekler; İK ekiplerinin hata riskini ve iş yükünü azaltır.
Doğum izni 24 hafta tam olarak ne zaman uygulanacak?
7578 sayılı Kanun 22 Nisan 2026'da TBMM'den geçti. Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girecek. Yayım tarihi için Resmi Gazete'yi takip etmenizi öneririz.
15 Ekim 2025'ten önce doğum yapanlar da bu haktan yararlanabilir mi?
Hayır. Geçici hüküm yalnızca 15 Ekim 2025 tarihinden sonra doğum yapan ve kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar 24 haftalık süreyi tamamlamamış çalışanları kapsıyor.
Özel sektörde babalık izni ne zaman 10 gün olacak?
Kanunun Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren geçerli olacak. Bu tarihten sonra gerçekleşen doğumlar için babalık izni 10 gün uygulanacak.
Evlat edinme izninde anne ve baba ayrı ayrı kullanabilir mi?
Evet. 3 yaşını doldurmamış bir çocuğun evlat edinilmesi durumunda hem evlat edinen anneye hem de babaya ayrı ayrı 8 haftalık ücretli izin hakkı tanınıyor. Çocuğun teslim edildiği tarih başlangıç noktası kabul ediliyor.
Babalık izni hafta sonuna denk gelirse ne olur?
Babalık izninde "iş günü" değil "takvim günü" esası geçerli. Doğumun hafta sonuna ya da resmi tatile denk gelmesi halinde izin süresi uzamaz; toplam gün sayısı aynı kalır ve tatil günleri de bu süreye dahil edilir.
SGK doğum ödeneklerinde değişiklik var mı?
Evet. 5510 sayılı Kanun'da yapılan paralel değişiklikle geçici iş göremezlik ödeneği 24 haftayı kapsayacak şekilde güncellendi. Eskiden yalnızca 16 hafta için ödeme yapan SGK, artık 24 haftanın tamamını karşılıyor.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Bireysel durumlar için güncel mevzuat ve bir iş hukuku uzmanının görüşü esas alınmalıdır.
Kaynaklar
